Serencebey’deki konak bahçesi

Beşiktaş’ın kökleri 1902 sonbaharına, Serencebey’deki Osman Paşa Konağı’nın bahçesinde beden eğitimi yapan bir grup gence uzanır. Kulübün kendi tarihçesine göre bu topluluk, 1903’te özel bir izinle Bereket Jimnastik Kulübü adını aldı. 1909’dan sonra Fuat Balkan ve Mazhar Kazancı’nın girişimleriyle kulüp, Beşiktaş Osmanlı Jimnastik Kulübü olarak 13 Ocak 1910’da resmen tescil edildi. Beşiktaş, tescil edilen ilk Türk spor kulübü olarak da anılır; futbol şubesi ise 1911’de faaliyete geçti.

Siyah ve beyaz: iki zıt renk

Renklerin seçimi, kurucular komitesinin bir toplantısına bağlanır. Kulübün aktardığına göre bir Fransız okulundan mezun Mehmet Şamil Bey, okul yıllarından kalma bir rozeti göstererek üyelerin de benzer bir rozet taşımasını önerdi. Toplantıda doğanın birbirine tümüyle zıt iki rengi olarak siyah ve beyaz seçildi. Kulüp tarihçesine göre ilk rozetin üst kısmında Arap harfleriyle Beşiktaş yazısı, iki yanında da J ve K harfleri yer alıyordu. Rozet 1906 tarihini taşıyordu ve üzerindeki altı köşeli yıldız 1908’e kadar kullanıldı.

Yas rivayeti ne diyor?

Uzun yıllar boyunca, kulübün ilk renklerinin kırmızı-beyaz olduğu ve Balkan Savaşları’nda hayatını kaybeden sporcuların yasını tutmak için siyah-beyaza geçildiği anlatıldı. Bu rivayet bugün de sıkça dile getirilir. Ancak kulübün resmi tarihçesi, 100. yıl için yapılan ayrıntılı bir araştırmanın kırmızının ilk renkler arasında hiç yer almadığını ortaya koyduğunu belirtiyor. Dolayısıyla yas hikâyesini, kulübün kendi kayıtlarıyla örtüşmeyen bir anlatı olarak okumak gerekiyor.

Bir balıkçının tezahüratı: Kara Kartallar

Lakabın doğuşu ise belirli bir güne bağlanır: 19 Ocak 1941’de Şeref Stadı’nda oynanan Beşiktaş-Süleymaniye maçı. Beşiktaş farkı açtığı hâlde hücumdan vazgeçmezken tribünden “Haydi Kara Kartallar” diye bir ses yükseldi. Kulübün tarihçesine göre bu sesin sahibi balıkçı Mehmet Galin’di ve maç 6-0 sona erdi. Benzetme tribünde de basında da karşılık buldu; o günden sonra takım Kara Kartallar diye anılmaya başladı ve kartal kulübün simgesi oldu.

Renklerle yazılan bir kimlik

Bir okul rozetinden ilham alan iki zıt renk ve bir maç gününün kendiliğinden doğan tezahüratı, Beşiktaş’ın kimliğini bugüne taşıyan iki temel taş oldu. Siyah-beyaz ve kartal, kulübün kendi anlatısında olduğu kadar tribünlerin hafızasında da yerini koruyor.

← Formalar & ArmalarSpor Kültürü arşivi ↗