UEFA Şampiyonlar Ligi
UEFA Şampiyonlar Ligi, Avrupa Futbol Federasyonları Birliği (UEFA) tarafından düzenlenen ve Avrupa'nın en üst düzey kulüp futbolu turnuvasıdır. 1955'te Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupası adıyla başlayan organizasyon, 1992'de bugünkü adını almıştır. 15 şampiyonlukla en başarılı kulüp Real Madrid olup son iki kupayı Paris Saint-Germain kazanmıştır.
Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupası
Turnuva, Avrupa ulusal liglerinin şampiyonlarını eleme usulüyle karşı karşıya getirmek amacıyla 1955-56 sezonunda Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupası adıyla başladı. Paris'te oynanan ilk finalde Real Madrid, Stade de Reims'i 4-3 yendi. İspanyol kulübü ilk beş turnuvanın tamamını kazanarak bugün hâlâ geçerli olan üst üste beş şampiyonluk rekorunu kurdu. Sonraki on yıllarda kupa Portekiz, İtalya, Hollanda, Almanya ve İngiltere kulüpleri arasında el değiştirdi; ülke bazında en çok şampiyonluk İspanya'ya (20), ardından İngiltere'ye (15) ve İtalya'ya (12) aittir.
Şampiyonlar Ligi dönemi
1992'de turnuva yeniden markalandı ve grup aşamalı yapısıyla UEFA Şampiyonlar Ligi adını aldı. Aynı yıl Tony Britten'ın Handel'in "Zadok the Priest" eserinden uyarladığı resmî marş da kullanılmaya başlandı. Zamanla ulusal şampiyonların yanı sıra güçlü liglerin üst sıralarındaki takımlara da katılım hakkı tanındı. 2024-25 sezonunda ise geleneksel grup aşaması kaldırılarak 36 takımın tek bir lig tablosunda sıralandığı lig aşaması formatına geçildi. Lig aşamasını izleyen eleme turları iki maçlık eşleşmelerle oynanırken şampiyon, önceden belirlenen tarafsız bir stadyumda tek maç olarak düzenlenen finalde belirlenir. Turnuvanın tüm zamanlar gol kralı, ön eleme turları hariç 183 maçta 140 gol atan Cristiano Ronaldo'dur.
Real Madrid ve rekorlar
Real Madrid, en son 2023-24 sezonunda kazandığı kupayla toplam 15 şampiyonluğa ulaşmış ve turnuvanın açık ara en başarılı kulübü konumunu korumuştur. Şampiyonlar Ligi döneminde kupayı art arda iki kez kazanmak uzun süre ender görülen bir başarı olarak kaldı; 2018'de Real Madrid'den sonra hiçbir takım unvanını koruyamadı. Bu seri, 2026 finaliyle Paris Saint-Germain tarafından sona erdirildi. Turnuva, UEFA'nın kulüp organizasyonları hiyerarşisinin zirvesinde yer alır; altında UEFA Avrupa Ligi ve UEFA Konferans Ligi bulunur. Bu yapı sayesinde ulusal liglerde elde edilen dereceler, kulüplerin hangi Avrupa kupasında mücadele edeceğini belirler ve turnuvadan elde edilen gelir, büyük kulüplerle diğerleri arasındaki ekonomik farkın tartışıldığı başlıca konulardan biri hâline gelmiştir.
Türk kulüpleri ve İstanbul finalleri
Türk kulüplerinin bu turnuvadaki en ileri aşaması, Galatasaray'ın 1988-89 Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupası'nda ulaştığı yarı finaldir; sarı-kırmızılılar burada Steaua Bükreş'e deplasmanda 4-0 kaybedip İstanbul'da 1-1 berabere kalarak elendi. Türkiye, organizasyona ev sahibi olarak da tarihe geçti: İstanbul'daki Atatürk Olimpiyat Stadı 2005'te Liverpool ile Milan, 2023'te ise Manchester City ile Inter arasındaki finallere sahne oldu. Türk takımları turnuvaya Süper Lig'deki derecelerine göre katılmaktadır.
Son finaller
Paris Saint-Germain, 31 Mayıs 2025'te Münih'te Inter'i 5-0 yenerek kulüp tarihinin ilk Şampiyonlar Ligi kupasını kazandı ve sezonu iç arenadaki zaferlerle birlikte üçlemeyle tamamladı. Unvanını savunan Fransız ekibi, bir yıl sonra 30 Mayıs 2026'da Budapeşte'deki Puskás Aréna'da Arsenal ile karşılaştı. Kai Havertz'in 6. dakikadaki golüne Ousmane Dembélé'nin 65. dakikada penaltıdan karşılık verdiği maç uzatmalar sonunda 1-1 bitti; seri penaltı atışlarını kazanan Luis Enrique yönetimindeki Fransız ekibi ikinci kez Avrupa şampiyonu oldu. Bu final, 2016'dan bu yana penaltılarla sonuçlanan ilk Şampiyonlar Ligi finaliydi. Fransa, bu iki zaferle ülkeler sıralamasında toplam üç şampiyonluğa ulaştı; listede İspanya, İngiltere ve İtalya'nın ardından Almanya (8), Hollanda (6) ve Portekiz (4) yer almaktadır.