Kürek
Kürek, sporcuların sırtları gidiş yönüne dönük biçimde oturarak ince ve uzun teknelere kürek çektiği bir su sporudur. 1892'de kurulan Uluslararası Kürek Federasyonu (FISA, bugün World Rowing), olimpik hareketin en eski uluslararası spor federasyonudur. Olimpik yarışlar 1894'ten beri standart kabul edilen 2000 metrelik parkurda yapılır.
Kökenler
Kürek çekmek binlerce yıldır ulaşım ve savaş amacıyla kullanılmış olsa da spor olarak kürek 18. ve 19. yüzyıllarda İngiltere'de gelişti. Thames Nehri'ndeki yarışlar ve üniversiteler arası müsabakalar sporun yayılmasında belirleyici oldu; Oxford ile Cambridge arasında 1829'da başlayan Boat Race bu geleneğin en bilinen örneğidir. 19. yüzyılın sonlarında kürek, Avrupa kıtasında ve Kuzey Amerika'da da kulüpler aracılığıyla yaygınlaştı.
FISA ve 2000 metre
Uluslararası Kürek Federasyonu (FISA) 1892'de kuruldu ve olimpik hareketin en eski uluslararası spor federasyonu olarak kabul edilir. Federasyonun kurulma nedenlerinden biri, farklı ülkelerde çok farklı yarış mesafelerinin kullanılmasıydı. 1892 Avrupa Şampiyonası'nda 1800 ve 3000 metrelik yarışlar yapıldı; ertesi yıl tek kişilik skull yarışları 2000 metrede, dörtlü ve sekizli tekneler ise 3000 metrede koşuldu. 2000 metreye tam geçiş, 1894'te Fransa'nın Mâcon kentindeki şampiyonada gerçekleşti; tarihçiler bunda Saône Nehri'nin bu mesafeye uygun yapısının etkili olduğunu belirtir. Olimpiyatlarda ise ilk yıllarda parkur ev sahibi kente göre değişti: 1900 Paris'te 1750, 1904 St. Louis'de 3218, 1908 Londra'da 2412 metre kullanıldı. Bugün olimpik ve dünya şampiyonası yarışları 2000 metrelik parkurda yapılır.
Tekne türleri
Kürekte iki temel tekne ailesi vardır. Skull teknelerinde her sporcu iki elinde birer kürek tutar; tek kişilik skull, çift ve dörtlü skull bu gruptadır. Tek kürek (sweep) teknelerinde ise her sporcu iki eliyle tek bir kürek kullanır; çift, dörtlü ve sekizli tekneler bu türdendir. Sekizli teknelerde sporcuların karşısında oturan ve tekneyi yönlendirip ritmi belirleyen bir dümenci bulunur. Kürekçiler hareketli bir sürgülü oturak üzerinde bacak, gövde ve kol gücünü birleştirerek çeker; bu nedenle kürek, hem kuvvet hem de dayanıklılık gerektiren bir spor olarak bilinir.
Olimpiyatlar
Kürek 1896 Atina Olimpiyatları'nın programındaydı, ancak kötü hava koşulları nedeniyle yarışlar yapılamadı; spor olimpiyatlardaki ilk yarışlarını 1900 Paris'te gerçekleştirdi. Kadınlar kürek yarışları 1976 Montreal'de programa girdi. Olimpiyat tarihinin en başarılı kürekçilerinden biri olan İngiliz Steve Redgrave, 1984 Los Angeles'tan 2000 Sidney'e kadar beş olimpiyatta üst üste altın madalya kazandı. Büyük Britanya, Almanya, ABD, Romanya ve Yeni Zelanda kürekte öne çıkan ülkeler arasındadır.