Masa tenisi
Masa tenisi, file ile ikiye bölünmüş bir masa üzerinde hafif bir topun raketlerle karşılıklı vurulmasıyla oynanan raket sporudur. 19. yüzyılda İngiltere'de bir salon oyunu olarak doğmuş, 1926'da kurulan Uluslararası Masa Tenisi Federasyonu (ITTF) ile uluslararası bir spora dönüşmüş ve 1988'den bu yana olimpiyat programında yer almıştır.
Kökenler ve "ping-pong" adı
Masa tenisi, 19. yüzyılda Viktorya dönemi İngilteresi'nde akşam yemeklerinden sonra oynanan bir salon oyunu olarak doğdu. İlk zamanlarda masanın ortasına kitaplar dizilerek file yapılıyor, raket yerine de çeşitli düz nesneler kullanılıyordu. Oyunun yaygınlaşmasıyla birlikte üreticiler özel ekipman satmaya başladı; filesi için 1883'te bir patent alındı. "Ping-pong" adı, topun raket ve masaya çarparken çıkardığı sesten gelir ve İngiliz spor malzemesi üreticisi J. Jaques & Son tarafından 1901'de ticari marka olarak tescil edildi. Bu nedenle diğer üreticiler oyunu "masa tenisi" adıyla pazarladı ve spor resmî olarak bu adla anılmaya başladı.
ITTF ve uluslararası yarışmalar
Uluslararası Masa Tenisi Federasyonu (ITTF) 1926'da kuruldu ve ilk resmî dünya şampiyonası aynı yıl Londra'da düzenlendi. Dünya şampiyonaları zamanla bireysel, çiftler ve takım yarışmalarını kapsayan büyük organizasyonlara dönüştü. Masa tenisi, 1988 Seul Olimpiyatları'ndan bu yana olimpiyat programında yer alıyor. Spor tarihinin en çok bilinen diplomatik olaylarından biri de masa tenisiyle ilgilidir: 1971'de ABD masa tenisi takımının Çin'e davet edilmesi, iki ülke arasındaki ilişkilerin yumuşamasında simgesel bir rol oynadığı için "ping-pong diplomasisi" olarak anılır.
Ekipman ve kurallar
Masa 2,74 metre uzunluğunda, 1,525 metre genişliğinde ve 76 santimetre yüksekliğindedir; masayı ikiye bölen file 15,25 santimetre yüksekliktedir. Uzun yıllar 38 milimetrelik toplar kullanıldı; Ekim 2000'de top çapı 40 milimetreye çıkarıldı. Daha büyük ve görece yavaş top, rallilerin uzamasını ve oyunun izleyici açısından daha anlaşılır hâle gelmesini amaçlıyordu. Eylül 2001'de ise 21 sayılık setler yerini 11 sayılık setlere bıraktı. Raketlerin iki yüzü farklı özelliklerde lastiklerle kaplanabilir; bu lastikler topa verilen falsonun, yani dönüşün, oyunun en belirleyici unsurlarından biri olmasını sağlar.
Çin'in hâkimiyeti
Masa tenisi, uluslararası düzeyde tek bir ülkenin en belirgin üstünlük kurduğu sporlardan biridir. 1959'dan bu yana erkekler dünya şampiyonalarının yüzde 60'ı Çinli oyuncular tarafından kazanılmıştır; kadınlarda da benzer bir tablo görülür. Çin'in yanı sıra Japonya, Güney Kore, Almanya ve İsveç de sporun tarihine damga vuran ülkeler arasındadır. Avrupa'da özellikle 1980'ler ve 1990'larda İsveçli oyuncuların başarıları, Asya dışındaki masa tenisinin en parlak dönemlerinden biri olarak hatırlanır.